Rusztowanie to jeden z podstawowych elementów wyposażenia wielu placów budowy. Zapewnia dostęp do miejsc położonych na wysokości, tworzy przestrzeń roboczą i – odpowiednio dobrane, zmontowane oraz użytkowane – pozwala bezpiecznie i sprawnie prowadzić prace elewacyjne, montażowe, remontowe czy konstrukcyjne.

Nie istnieje jednak jeden rodzaj rusztowania odpowiedni do każdego zadania. Innego rozwiązania potrzebuje ekipa wykonująca elewację budynku mieszkalnego, innego firma prowadząca prace w hali, a jeszcze innego wykonawca mierzący się ze skomplikowaną geometrią obiektu.

Jakie są rodzaje rusztowań budowlanych? Czym różni się rusztowanie fasadowe od modułowego? Kiedy warto zastosować rusztowanie przejezdne i na co zwrócić uwagę przy wyborze systemu?

W tym poradniku przedstawiamy najważniejsze rodzaje rusztowań oraz podpowiadamy, jak dopasować rozwiązanie do charakteru wykonywanych prac.

Rusztowania budowlane w skrócie

Najprościej mówiąc, rusztowanie budowlane jest tymczasową konstrukcją umożliwiającą wykonywanie prac na wysokości oraz zapewniającą dostęp do określonych części obiektu.

W zależności od konstrukcji i przeznaczenia możemy wyróżnić między innymi:

Oferta rusztowań RINGER obejmuje systemy fasadowe, przejezdne i modułowe, a także kozły budowlane, rozwiązania z zakresu bezpieczeństwa oraz wyposażenie służące do transportu i magazynowania elementów.

Czym są rusztowania systemowe?

Rusztowanie systemowe składa się z zaprojektowanych do współpracy elementów, które można zestawiać w określonych konfiguracjach.

W przeciwieństwie do przypadkowo kompletowanej konstrukcji poszczególne komponenty tworzą tutaj spójny system. Ma to znaczenie zarówno podczas projektowania i montażu, jak i późniejszej eksploatacji.

W praktyce system może obejmować m.in. ramy lub stojaki, podesty, barierki, stężenia, elementy kotwiące, konsole, komunikację pionową oraz szereg akcesoriów pozwalających dostosować konstrukcję do obiektu.

RINGER zwraca przy tym uwagę na ograniczenie liczby zbędnych drobnych części oraz zastosowanie specjalnych elementów łączących, co ma usprawniać montaż i ekonomiczne wykorzystanie systemów na budowie. Konstrukcje są projektowane zgodnie z normami oraz poddawane badaniom i kontroli.

Jakie rodzaje rusztowań budowlanych wyróżniamy?

Podziału rusztowań można dokonywać według różnych kryteriów – materiału, sposobu konstrukcji, możliwości przemieszczania czy przeznaczenia.

Z punktu widzenia wykonawcy najważniejsze jest jednak pytanie:

Do jakiej pracy potrzebuję rusztowania?

To właśnie zastosowanie powinno być punktem wyjścia do wyboru systemu.

1. Rusztowania fasadowe – rozwiązanie do prac przy elewacjach

Rusztowania fasadowe, nazywane również elewacyjnymi, stosuje się przede wszystkim podczas prac prowadzonych wzdłuż zewnętrznych ścian budynku.

Znajdują zastosowanie m.in. przy:

• wykonywaniu i renowacji elewacji,
• ocieplaniu budynków,
• tynkowaniu i malowaniu,
• pracach dekarskich,
• montażu elementów elewacyjnych,
• renowacji obiektów,
• pracach konserwacyjnych.

Jedną z najważniejszych cech dobrego systemu fasadowego jest możliwość szybkiego tworzenia kolejnych pól rusztowania przy zachowaniu odpowiedniej stabilności i bezpieczeństwa konstrukcji.

RINGER oferuje kilka rozwiązań w tej kategorii, w tym Doppelgeländer, jego lekką wersję aluminiową oraz system Speedy. Doppelgeländer opiera się na zaledwie trzech standardowych elementach, natomiast jego aluminiowy wariant został zaprojektowany z myślą o możliwie lekkiej konstrukcji i prostym montażu.

2. Rusztowania przejezdne – gdy stanowisko pracy musi być mobilne

Nie wszystkie prace wymagają ustawienia rusztowania na całej powierzchni elewacji. Czasami znacznie ważniejsza jest możliwość sprawnego przemieszczania konstrukcji pomiędzy kolejnymi miejscami pracy.

Do takich zastosowań przeznaczone są rusztowania przejezdne.

Sprawdzają się m.in. podczas:

• prac instalacyjnych,
• konserwacji,
• prac montażowych,
• malowania,
• robót prowadzonych wewnątrz hal,
• prac wymagających częstej zmiany stanowiska.

RINGER oferuje rozwiązania przejezdne w konstrukcji stalowej oraz aluminiowej.

Ciekawą możliwością jest również przekształcenie standardowego rusztowania stalowego w konstrukcję mobilną poprzez zastosowanie odpowiednich elementów jezdnych.

W zależności od konfiguracji rozwiązania RINGER pozwalają uzyskać maksymalną wysokość roboczą 6 m przy pojedynczej podstawie jezdnej lub do 8 m w rozwiązaniu wykorzystującym podstawę UNI, przy maksymalnym całkowitym obciążeniu 600 kg.

Trzeba przy tym pamiętać o podstawowej zasadzie: rusztowanie przejezdne nie może być przemieszczane z ludźmi lub materiałami znajdującymi się na konstrukcji, a podczas pracy koła powinny być zabezpieczone przed przemieszczaniem.

→ Rusztowania przejezdne – sprawdź ofertę 

3. Rusztowania modułowe – kiedy standardowa konstrukcja to za mało

Im bardziej skomplikowana geometria obiektu, tym trudniejsze staje się wykorzystanie typowego rusztowania fasadowego.

W takich sytuacjach warto rozważyć rusztowanie modułowe.

Jego największą zaletą jest możliwość indywidualnego konfigurowania konstrukcji.

System modułowy RINGER może być wykorzystywany m.in. jako:

• rusztowanie fasadowe,
• wieża schodowa,
• rusztowanie przejezdne,
• rusztowanie platformowe,
• przejście dla pieszych,
• konstrukcja podporowa,
• platforma,
• konstrukcja specjalna.

Sercem rozwiązania jest węzeł modułowy pozwalający przyłączyć do jednego punktu nawet osiem elementów. Połączenie klinowe umożliwia szybkie tworzenie kolejnych fragmentów konstrukcji.

To właśnie dlatego rusztowania modułowe znajdują zastosowanie tam, gdzie tradycyjny układ fasadowy przestaje być wystarczający – np. przy obiektach przemysłowych, nietypowych kształtach budynków czy konstrukcjach specjalnych.

W zależności od długości zastosowanego podestu stalowe podesty systemu mogą być przeznaczone do obciążeń sięgających 600 kg/m².

4. Bezpieczny dostęp na rusztowanie – schodnie i komunikacja pionowa

Dobór rusztowania nie kończy się na stworzeniu odpowiedniej powierzchni roboczej.

Trzeba jeszcze zapewnić pracownikom możliwość bezpiecznego przemieszczania się pomiędzy poziomami.

Jednym z rozwiązań jest schodnia rusztowaniowa.

Materiały techniczne RINGER przewidują m.in. schody o szerokości 60 cm, przeznaczone do rusztowań o wysokości kondygnacji 2 m i rozstawie ram 2,5 m. Dokumentacja określa również wymagania dotyczące barierek, połączenia ram oraz kotwienia konstrukcji.

Dlaczego ma to znaczenie?

Na rusztowaniu pracownik nie tylko wykonuje określone zadanie. Wielokrotnie w ciągu dnia wchodzi na stanowisko, schodzi z niego, przenosi narzędzia i przemieszcza się między poziomami. Dobrze zaplanowana komunikacja wpływa więc zarówno na bezpieczeństwo, jak i organizację pracy.

5. Rusztowania do prac przy dachach

Rusztowanie może pełnić nie tylko funkcję stanowiska roboczego.

W odpowiedniej konfiguracji może również stanowić element zabezpieczenia podczas wykonywania prac na wysokości.

RINGER oferuje rozwiązania umożliwiające jednoczesne prowadzenie robót przy elewacji i dachu. Jednym z nich jest rama dachowa przeznaczona do zastosowania w rusztowaniach Doppelgeländer oraz Speedy.

Dokumentacja przewiduje możliwość wykorzystania rozwiązania jako rusztowania roboczego, ochronnego i zabezpieczającego. Dla opisanej konfiguracji podano maksymalne obciążenie użytkowe 200 kg/m² oraz maksymalną wysokość upadku 1,5 m.

To pokazuje ważną cechę systemowych rusztowań: odpowiednio dobrane elementy dodatkowe pozwalają rozszerzyć funkcjonalność podstawowej konstrukcji.

6. A co, jeśli rusztowania nie można ustawić na gruncie?

To jeden z przykładów sytuacji, w których standardowy sposób ustawienia rusztowania nie jest możliwy.

Przeszkodą może być geometria budynku, zagospodarowanie terenu albo brak odpowiedniej powierzchni bezpośrednio pod planowanym rusztowaniem.

RINGER przewiduje w takich przypadkach konsolę do montażu na ścianie.

Rozwiązanie służy do budowy rusztowania tam, gdzie nie ma możliwości ustawienia go bezpośrednio na podłożu. Dokumentacja techniczna przewiduje maksymalną wysokość rusztowania wynoszącą 30 m, przy czym sposób mocowania, kotwienia oraz obciążenia muszą odpowiadać określonym wymaganiom technicznym. Rozwiązanie nie jest przeznaczone do wykorzystania jako osłona dachowa.

To dobry przykład pokazujący, dlaczego dobór rusztowania powinien uwzględniać cały obiekt, a nie wyłącznie jego wysokość.

Jak dobrać rusztowanie do rodzaju pracy?

Nie istnieje jeden system odpowiedni do wszystkich zastosowań.

W uproszczeniu można przyjąć:

Tabela jest oczywiście punktem wyjścia. Ostateczna konfiguracja musi uwzględniać warunki konkretnej realizacji, dokumentację techniczną systemu oraz obowiązujące wymagania bezpieczeństwa.

Stal czy aluminium – jaki materiał rusztowania wybrać?

To kolejne pytanie, które często pojawia się przy wyborze rusztowania.

Aluminium pozwala ograniczyć masę elementów. Może więc być korzystne tam, gdzie rusztowanie jest często przenoszone, a łatwość ręcznej obsługi ma duże znaczenie.

Stal sprawdza się natomiast w systemach przeznaczonych do intensywnej eksploatacji i umożliwia tworzenie bardzo szerokiego zakresu konstrukcji.

Nie oznacza to jednak, że jeden materiał jest zawsze lepszy od drugiego. Decyzję należy podejmować w kontekście konkretnego zastosowania.

W ofercie RINGER występują zarówno rozwiązania stalowe, jak i aluminiowe – również w obrębie rusztowań fasadowych i przejezdnych.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze rusztowania budowlanego?

Cena systemu jest ważna, ale nie powinna być jedynym kryterium.

Przed wyborem warto przeanalizować przede wszystkim:

• rodzaj wykonywanych prac,
• wysokość i geometrię obiektu,
• wymagane obciążenie użytkowe,
• częstotliwość montażu i demontażu,
• potrzebę przemieszczania konstrukcji,
• sposób komunikacji między poziomami,
• możliwość prawidłowego posadowienia i kotwienia,
• wymagane zabezpieczenia,
• dostępność odpowiednich akcesoriów,
• transport i magazynowanie elementów.

Warto również myśleć długoterminowo. System o szerokiej gamie kompatybilnych elementów może zostać wykorzystany w znacznie większej liczbie konfiguracji niż rozwiązanie przeznaczone wyłącznie do jednego rodzaju prac.

Akcesoria do rusztowań – dlaczego są równie ważne jak podstawowy system?

Rama i podest to dopiero początek.

To odpowiednio dobrane wyposażenie pozwala dostosować rusztowanie do rzeczywistych warunków występujących na budowie.

Wśród rozwiązań RINGER znajdują się m.in. konsole poszerzające powierzchnię roboczą, podesty, schody rusztowaniowe, ramy dachowe, ramy przejściowe, elementy umożliwiające omijanie przeszkód, belki pomostowe oraz różnego rodzaju łączniki i mocowania.

Dzięki temu zamiast traktować rusztowanie jako jedną sztywną konstrukcję, można patrzeć na nie jak na system, który jest konfigurowany pod potrzeby konkretnej inwestycji.

Bezpieczeństwo rusztowania zaczyna się przed wejściem na pierwszy podest

Samo zastosowanie wysokiej jakości elementów nie gwarantuje bezpieczeństwa.

Kluczowe znaczenie mają również prawidłowy dobór systemu, montaż zgodny z dokumentacją, odpowiednie posadowienie, kotwienie, zabezpieczenia boczne, komunikacja oraz przestrzeganie zasad użytkowania.

Dotyczy to szczególnie konstrukcji nietypowych i mobilnych. Przykładowo dokumentacja podstaw jezdnych RINGER wskazuje konieczność zahamowania kół podczas użytkowania oraz zakaz przemieszczania rusztowania, gdy znajdują się na nim ludzie lub materiały.

Dlatego przy projektowaniu stanowiska roboczego nie warto zadawać wyłącznie pytania:

„Jak wysokiego rusztowania potrzebuję?”

Znacznie lepsze brzmi:

„Jakiego systemu i konfiguracji potrzebuję, aby bezpiecznie i sprawnie wykonać konkretną pracę?”

Najczęściej zadawane pytania – FAQ

Jakie są podstawowe rodzaje rusztowań budowlanych?

Do najczęściej stosowanych należą rusztowania fasadowe, przejezdne i modułowe. W zależności od rodzaju prac wykorzystuje się również wieże schodowe, konstrukcje ochronne, podesty i rozwiązania specjalne.

Czym różni się rusztowanie fasadowe od modułowego?

Rusztowanie fasadowe jest szczególnie dobrze dostosowane do prowadzenia prac wzdłuż elewacji. System modułowy daje większą swobodę kształtowania konstrukcji i dlatego sprawdza się przy nietypowej geometrii, konstrukcjach specjalnych oraz bardziej wymagających obiektach.

Kiedy warto wybrać rusztowanie przejezdne?

Gdy praca odbywa się kolejno w różnych miejscach i nie ma potrzeby budowania rozległego rusztowania stacjonarnego. Typowe przykłady to prace instalacyjne, konserwacyjne i montażowe.

Czy rusztowanie może być wykonane z aluminium?

Tak. RINGER oferuje zarówno stalowe, jak i aluminiowe rozwiązania, m.in. w kategorii rusztowań fasadowych i przejezdnych.

Czy rusztowanie można ustawić, gdy nie ma możliwości posadowienia go na ziemi?

W określonych sytuacjach możliwe jest wykorzystanie specjalnych konsol montowanych do ściany. Takie rozwiązanie wymaga jednak odpowiedniego projektu, kotwienia i przestrzegania dokumentacji technicznej.

Czy rusztowanie fasadowe może zabezpieczać prace dachowe?

Odpowiednio skonfigurowane systemy mogą pełnić również funkcje ochronne. RINGER przewiduje m.in. specjalną ramę dachową do systemów Doppelgeländer i Speedy.

Jakie rusztowanie wybrać?

Wybór zależy przede wszystkim od rodzaju prac, geometrii i wysokości obiektu, wymaganych obciążeń, warunków posadowienia oraz potrzeby przemieszczania konstrukcji. Przy bardziej wymagających realizacjach konfigurację warto dobrać indywidualnie.

Jakie rusztowanie będzie najlepsze dla Twojej inwestycji?

Najlepsze rusztowanie to nie zawsze system największy, najcięższy czy najbardziej rozbudowany. To przede wszystkim rozwiązanie dopasowane do konkretnego zadania.

Przy typowych pracach elewacyjnych dobrym punktem wyjścia będzie rusztowanie fasadowe. Gdy stanowisko trzeba często przemieszczać – konstrukcja przejezdna. Natomiast przy skomplikowanych obiektach i nietypowych wymaganiach większe możliwości daje system modułowy.

Równie istotne są elementy, które pozornie znajdują się na drugim planie: schodnie, podesty, konsole, zabezpieczenia, elementy kotwiące oraz wyposażenie transportowe. To właśnie cały system decyduje o tym, jak sprawnie można zorganizować pracę na budowie.

Nie wiesz, jaki system będzie odpowiedni do Twojej inwestycji? Skontaktuj się z RINGER Polska. Pomożemy dobrać rodzaj rusztowania oraz jego konfigurację do charakteru planowanych prac.

Zobacz ofertę rusztowań RINGER Polska